Polska sztuka / Muzyka / Współczesność

  • Opublikowano:

    2009-08-06
  • Odsłon:

    314

Piotr Perkowski


Piotr Perkowski jest polskim kompozytorem urodzonym 17 marca 1901 roku w Oweczaczu na Ukrainie natomiast zmarł 12 sierpnia 1990 roku w Otwocku.
Początkowo studiował kompozycję w Konserwatorium Muzycznym w Warszawie oraz prywatnie u Karola Szymanowskiego (1923 – 25), natomiast w latach 1926 – 1928 uczył się w Paryżu, a dodatkowo uczył się w Szkole Nauk Politycznych (1927 – 29). W 1926 roku założył Stowarzyszenie Młodych Muzyków Polaków w Paryżu i był jego pierwszym prezesem (do 1930).
Kiedy wrócił do kraju pełnił funkcję dyrektora Towarzystwa Przyjaciół Muzyki Symfonicznej w Warszawie oraz wiceprezesa (do 1939) polskiej sekcji Międzynarodowego Towarzystwa Muzyki Współczesnej. Natomiast w okresie od 1931-35 był wiceprezesem Towarzystwa Wydawniczego Muzyki Polskiej. W tym samym czasie zasiadał (1931) też w Zarządzie Stowarzyszenia Kompozytorów Polskich. Dodatkowo w latach 1936-39 był profesorem i dyrektorem Konserwatorium oraz Pomorskiego Towarzystwa Muzycznego w Toruniu.
W czasie okupacji organizował tajne koncerty, a także uczył kompozycji i przedmiotów teoretycznych w Warszawie.
Brał również udział w Powstaniu Warszawskim pod pseudonimem: dr Puławski, a kiedy Powstanie Warszawskie upadło założył Polnische Rotes Kreutz Transportgruppe w celu ewakuowania z Warszawy młodzieży walczącej w AK, rannych i chorych.
W 1945 roku został prezesem Komisji Organizacyjnej Związku Zawodowego Muzyków. Natomiast kiedy wrócił do Warszawy pełnił funkcję dyrektora Departamentu Muzyki w Ministerstwie Kultury i Sztuki, a także przewodniczącego Głównej Komisji Weryfikacyjnej dla Muzyków. Ponadto w latach: 1946-51 oraz 1954-71 był profesorem warszawskiej Państwowej Wyższej Szkoły Muzycznej, od 1964 roku był również kierownikiem Katedry Kompozycji. Co więcej w latach 1951 – 1954 był także wykładowcą i dziekanem Wydziału Instrumentalnego oraz Teorii Muzyki i Kompozycji Państwowej Wyższej Szkoły Muzycznej we Wrocławiu.
Poza pracą dydaktyczną był również dyrektorem i kierownikiem artystycznym Filharmonii Krakowskiej (1949-51), a także Wielkiej Orkiestry Symfonicznej Polskiego Radia w Katowicach (1956-57).
Dodatkowo Piotr Perkowski pełnił również wiele ważnych funkcji w środowisku muzycznym. Piotr Perkowski był m.in.: pierwszym prezesem (1945-48) Związku Kompozytorów Polskich, współorganizatorem i pierwszym prezesem Krakowskiego Towarzystwa Operowego (1954-56). Co więcej działał również przy organizacji Filharmonii Wrocławskiej (1957-61). Był także prezesem Warszawskiego Towarzystwa Muzycznego (1959 – 61) i wiceprezesem Stowarzyszenia ZAiKS, w latach 1965-73 radnym m.st. Warszawy, w 1966 był przewodniczącym jury Międzynarodowego Konkursu Kompozytorskiego im. Henryka Wieniawskiego w Poznaniu, natomiast w latach 1971-73 i 1975-77 był prezesem Oddziału Warszawskiego ZKP, wchodził w skład Rady Programowej Muzyki przy Ministerstwie Kultury i Sztuki (od 1973), członkiem honorowym Pomorskiego Towarzystwa Muzycznego (1946), członkiem Związku Kompozytorów Polskich i Związku Zawodowego Muzyków PRL (1949) oraz członkiem Warszawskiego Towarzystwa Muzycznego (1973).

Nagrody
Za swoją twórczość Piotrowi Perkowskiemu przyznano wiele nagród i odznaczeń, w tym m.in.: Złoty Krzyż Zasługi (1930), Krzyż Oficerski Orderu Odrodzenia Polski (1939), Nagrodę Związku Kompozytorów Polskich (1949), Nagrodę Muzyczną miasta Krakowa (1954), Krzyż Walecznych (1959), Krzyż Komandorski Orderu Odrodzenia Polski (1960), Odznakę "Zasłużony Działacz Kultury" (1963), Nagrodę Muzyczną m.st. Warszawy (1965), Nagrodę Ministra Kultury i Sztuki (1966, 1983), Złoty Krzyż Zasługi z Mieczami (1967), Honorową Odznakę ZAiKSu (1968), Nagrodę Muzyczną Prezesa Rady Ministrów (1976), Odznakę "Zasłużony Nauczyciel PRL" (1981), Odznakę "Zasłużony dla Kultury Narodowej" (1988), a także Nagrodę Fundacji Kultury Polskiej (1990).

Twórczość
Do najważniejszych kompozycji Piotra Perkowskiego zaliczyć należy przede wszystkim utwory takie jak: Sześć preludiów na fortepian (1923-25), Pięć pieśni japońskich na orkiestrę (1924), Uty japońskie op.4, 7 pieśni na sopran i fortepian (1924), Kołysanka na głos i fortepian (1924), Trzecia Pieśń Anakreonta na sopran z fortepianem (1924-26), Symfonia nr 1 na sola, chór, organy i orkiestrę (1925), Zadumy moje ciche na sopran i fortepian (1925), Trzy nokturny op. 9 na skrzypce i orkiestrę (1925), Zachód na głos i fortepian (1925), Pocałunek op. 3, pieśń na sopran i fortepian (1925-27), Noc op. 26, pieśń na sopran i fortepian (1925-27), Bagatelle op. 7 na fortepian (1926), Etiuda na fortepian (1926), Kołysanka na skrzypce i fortepian (1926), Krakowiak na skrzypce i fortepian (1926), Parodie na skrzypce i fortepian (1926), Sonata na fortepian op. 8 (1926), Trzy utwory op. 6 na skrzypce i fortepian (1926), Melodia na głos i fortepian (1926), Dwie fletnie na głos i orkiestrę (1926-27), Deux Preludes op. 6 na fortepian (1926-28), Ja drogą jestem na 2 soprany i fortepian (1926-30), Swantewit, balet w 3 aktach (1926-30), Bajki zimowe, 6 preludiów na fortepian (1926-52), Dwie impresje na skrzypce i fortepian (1927), Dwie melodie na skrzypce i fortepian (1927), Cztery krakowiaki na fortepian (1927), L’enfant Eros, pieśń na sopran i fortepian (1927), Sinfonietta op. 17 na wielką orkiestrę symfoniczną (1927), Krakowiaki op. 12 na fortepian (1927), Impression [wersja I] na altówkę i fortepian (1927-80), Impression [wersja II] na wiolonczelę i fortepian (1927-80), Lalki, pieśń na sopran i fortepian (1928), Humoreska na fortepian (1928), Dwie pieśni op. 14 na sopran i fortepian (1928-30), Walc na sopran i fortepian (1929), Krakowiak na fortepian (1929), Koncert skrzypcowy nr 1 (1930), Kwartet smyczkowy nr 1 (francuski) (1930), Swą drogą na głos i fortepian (1930), Łatwe utwory na fortepian (1930-60), Nie chcę cię Kasiulu na chór a cappella (1931), Hejże ino fijołecku leśny na chór a cappella (1932), Oratorium na sopran, chór i orkiestrę (1932), Muzyka do filmu Rycerze nocy (1932), Szkice toruńskie op. 25 na wielką orkiestrę symfoniczną (1938), Matulu moja na głos i fortepian (1938), Trzy zapowiedzi, pieśń na sopran i fortepian (1938-39), Ballada pomorska na sopran, tenor, chór mieszany i orkiestrę (1939), Taniec rosyjski na orkiestrę (1939), Wyjechałem na poleczko na głos i fortepian (1939), Romans op. 7 na skrzypce i fortepian (1942), Twoich dwadzieścia lat [wersja I] na głos z fortepianem (1946), Swantewit, muzyka symfoniczna z II aktu baletu (1946-47), Księżycu co świecisz, pieśń na głos solo z fortepianem (1948), Rzeki [wersja I] na głos z fortepianem (1948), Rzeki [wersja II] na chór mieszany (1948), Anonim, pieśń na głos solo z fortepianem (1949), Chopinowi na chór mieszany a cappella (1949), Rapsod, balet w 1 akcie (1949), Więzień na bas-baryton i fortepian (1949), Muzyka do słuchowiska radiowego Październikowy ranek (1949), Ptaszek na baryton i fortepian (1949), Muzyka do słuchowiska radiowego Biada temu, kto ma rozum (1949), Muzyka do sztuki Balladyna (1950), Intermezzo na flet i fortepian (1950), Muzyka do słuchowiska radiowego Źródło (1950), Wieczór zimowy na bas-baryton i fortepian (1950), Powstaje Nowa Huta na głos z fortepianem (1950), Twoich dwadzieścia lat [wersja II] na chór mieszany a cappella (1950), Kanony na fortepian (1950), Pieśń żołnierska na chór a cappella (1951), Muzyka do sztuki Wesele (1951), Epitafium dla Nikosa Belojannisa, kantata na baryton, chór mieszany i orkiestrę (1951), Wisła [wersja I], kantata na głosy solowe, chór i orkiestrę (1951), Wisła [wersja II], kantata na chór mieszany (1951), Czarna dróżynka na chór sopranów unisono, klarnet i skrzypce solo (1952), Czarna kura na 3-głosowy chór żeński (1952), Orazja na 3-głosowy chór żeński (1952), Na polu wierzba na 3-głosowy chór żeński (1952), Suita Weselna na sopran, tenor, chór mieszany i orkiestrę (1952), Wariacje na temat Lessla na flet i orkiestrę (1952), Z tamtej strony pólka na sopran z orkiestrą (1952), Na dobranoc na sopran, chór altów, klarnet i skrzypce (1952), Prelud na fortepian (1952), Cztery pieśni ludowe na chór a cappella (1952), A w niedzielę na tenor, chór żeński i orkiestrę (1952), Oświadczyny na sopran, chór mieszany i orkiestrę (1952), Trzeba jej dać na chór mieszany i orkiestrę (1952), Dziękujemy panie gospodarzu na chór mieszany i orkiestrę (1952), Dziewiczy wieczór na sopran i orkiestrę (1952), Preludium op. 1 nr 7 na fortepian (1952), Preludium op. 2 nr 8 na fortepian (1952), Chmiel na sopran i orkiestrę (1952), W polu lipecka na sopran solo, 9 altów, klarnet i skrzypce (1952), Symfonia nr 2 (1952-55), Karolowi Szymanowskiemu [wersja I] na skrzypce i fortepian (1953), Karolowi Szymanowskiemu [wersja II] na orkiestrę symfoniczną (1953), Cztery łatwe utwory na fortepian (1953), Pięć łatwych utworów na fortepian (1953), Suita epicka na chór mieszany i orkiestrę symfoniczną (1953), Z kogutkiem, obrazek ludowy na małą orkiestrę symfoniczną i chór mieszany (1953), Muzyka do filmu Żołnierz zwycięstwa (1953), Sonata na klarnet i fortepian (1954), Sonatina na trąbkę i fortepian (1954), Uwertura Warszawska na wielką orkiestrę (1954), Wiosna, obrazek ludowy na chór mieszany i małą orkiestrę (1954), Sonata na flet i fortepian (1955), Sonata na obój i fortepian (1955), Nocturne na orkiestrę (1955), Warszawa na głos i fortepian (1955), W imionniku na baryton z fortepianem (1955), Trzy pieśni ludowe na sopran solo, 9 altów, klarnet, skrzypce i fortepian (1955), Kujawiak na małą orkiestrę (1955), Trzy tańce lubelskie na małą orkiestrę (1956), Demon na bas-baryton i fortepian (1957), Szkice jarmarczne, epizod baletowy (1957), Muzyka do filmu Huta sprzed 100 lat (1957), Muzyka do filmu Słony chleb (1957), Koncert skrzypcowy nr 2 (1957-60), Muzyka do sztuki R.U.R (1959), Kani ty Jaśku na chór mieszany a cappella (1960), Daleko został cały świat, pieśń na głos solo z fortepianem (1960), Ornitolog na głos i fortepian (1960), Kuglarze nr 1 na 2 głosy i fortepian (1960), Kuglarze nr 2 na głos i fortepian (1960), Klementyna, Polka królową Szkocji, balet w 3 aktach (1960-63), Balladyna, balet w 2 aktach (1960-64), Po rosie na chór mieszany a cappella (1961), Girlandy, mała opera radiowa (1961), Kantata 1962 na chór mieszany i orkiestrę (1962), Sinfonia drammatica na wielką orkiestrę (1963), Uty japońskie na głos i małą orkiestrę (1963), Alexiares, kantata na chór męski, recytatora, fortepian, orkiestrę symfoniczną i taśmę magnetofonową (1966-69), Pieśni Safony, 5 pieśni na sopran, 2 flety i 2 klarnety (1967), Ludzie bezdomni, pieśń na głos solo z fortepianem (1967), Impresje szkockie na małą orkiestrę symfoniczną (1968), Romance na orkiestrę symfoniczną i orkiestrę dętą (1968), Lokomotywa na chór mieszany a cappella (1969), Amphiction [ten który jednoczy] na wielką orkiestrę symfoniczną (1970), Czarownica na sopran solo, chór, perkusję i fortepian (1970), Niebo w ogniu, 6 pieśni na sopran i fortepian (1970), Ballada o..., pieśń na głos solo z fortepianem (1970), Chwała, kanon na chór dziecięcy, fortepian i perkusję (1971), Róża, kantata na głos solo, chór i wielką orkiestrę symfoniczną (1971), Safona zadumana na głos i fortepian (1972), Kantata bohaterska na bas solo, recytatora, chór mieszany i wielką orkiestrę symfoniczną (1973), Koncert wiolonczelowy (1973-74), Poematy Aben-Azama, cykl pieśni na baryton i wielką orkiestrę symfoniczną (1975), Sześć pieśni na głos i fortepian (1975), To Adam [dla Adama], krótki żart na instrumenty dęte (1976), Muzyka do sztuki Krawcy szczęścia (1976), Biało, biało, pieśń na głos solo z fortepianem (1976), Kwartet smyczkowy nr 2 (1977), Piosenka na fortepian (1977), W stronę Atmy [wersja I] na orkiestrę smyczkową, fortepian i perkusję (1978), Symfonia (1981) oraz W stronę Atmy [wersja II] na orkiestrę symfoniczną (1986).


Marta Kotas 2009-07-01